Inflatie

Wat is inflatie

De term inflatie heeft eigenlijk 2 betekenissen: monetaire inflatie en prijsinflatie.

Monetaire inflatie wil zeggen dat de hoeveelheid geld toeneemt in het economisch systeem. Dit heb je in de media wel al vaker gehoord als “geld bijdrukken” of “geld in het systeem pompen”. Dit doen overheden (en hun centrale banken) wanneer men geld tekort heeft. Hierdoor is er geldontwaarding. Hoe meer geld men bijdrukt, hoe minder jouw 100 € waard wordt.

In de loop der jaren werd met inflatie steeds vaker prijsinflatie bedoeld. Hiermee bedoelt men dat het algemeen prijsniveau stijgt. Met andere woorden gemiddeld wordt het leven duurder doordat diensten en producten ook in prijs stijgen. Als het gemiddeld prijspeil daalt dan spreekt men van het tegenovergestelde van inflatie, namelijk deflatie.

Een voorbeeld van inflatie berekenen

Stel dat een brood 1 euro kost en 5 jaar later betaal je 1,2 euro voor hetzelfde brood. Dan is er dus een prijsstijging van 20% op 5 jaar tijd. Of met andere woorden een prijsinflatie van 20%. In de realiteit kijkt men natuurlijk niet naar 1 product maar naar een heleboel goederen en diensten samen.

Hoe wordt inflatie gemeten

voorbeeld inflatie metenInflatie wordt uitgedrukt in procent. Men meet het door middel van het indexcijfer van de consumptieprijzen. Deze consumentenprijsindex (CPI) wordt maandelijks geüpdatet en is voor veel landen de belangrijkste inflatie-indicator. Deze CPI bestaat zowel met 4 groepen als met 12 groepen. Deze groepen zijn verschillende categorieën van goederen en diensten. Het spreekt voor zich dat hoe meer groepen er gebruikt worden hoe realistischer het inflatiecijfer wordt.

Men gebruikt meestal de zogenaamde COICOP groepen. Dit is een soort classificatie dat de afdeling statistiek van de Verenigde Naties geïntroduceerd heeft om de redenen voor individuele consumptie-uitgaven in te delen. Na goedkeuring van de indexcommissie zijn de laatste indexcijfers steeds onmiddellijk beschikbaar.

Er wordt dus een korf van representatieve goederen en diensten als basis genomen en de prijsevolutie van deze korf bepaalt de inflatie.

De geharmoniseerde inflatie

De geharmoniseerde consumentenprijsindex (HICP afgekort) maakt het mogelijk om de inflatiegraad tussen lidstaten van de Europese Unie te vergelijken. Als iedereen op zijn eigen manier zijn inflatiepercentage zou berekenen dan is dit niet helemaal representatief. Daarom heeft de ECB er voor gekozen om eenzelfde korf goederen en diensten te gebruiken in ieder lidstaat voor de inflaties tussen lidstaten te kunnen vergelijken.

Een overzicht van de gemiddelde inflatie in België

De huidige inflatie voor 2015 bedraagt 0,48 %. In 2014 bedroeg de Belgische inflatie 0.34 %. Hieronder vind je een overzicht van de gemiddelde inflatie in België per jaar gebaseerd op de consumentenprijsindex.

[table “1” not found /]

Een overzicht van de gemiddelde inflatie in Nederland

In Nederland houdt het Centraal Bureau voor de Statistiek ofwel CBS de inflatiecijfers bij sinds 1963. Hieronder vind je een overzicht van de gemiddelde jaarlijkse inflatie in Nederland voor de laatste 15 jaar.

[table “2” not found /]

Landen met een hoge inflatie

bric landenEnkel landen binnen Europa kunnen we helemaal vergelijken dankzij de geharmoniseerde inflatiecijfers. Nochtans vormen de inflatiegraden van andere landen een goede indicator van hun inflatiepeil. Dus we kunnen toch enigszins vergelijken, onthoud enkel dat de indexkorf niet hetzelfde is.

  • Rusland 15,59 %
  • Brazilië 9,93 %
  • India 6,32 %

Het is niet toevallig dat inflatie stijgt in deze landen. Deze maken deel uit van de BRIC-landen. Dit zijn dus opkomende economieën die zich volop ontwikkelen en als gevolg stijgen de prijzen en dus ligt de inflatie hoger. Steeds meer mensen in deze landen krijgen een beter loon en de middenklasse vergroot wat zorgt voor meer consumptie.

Hoe is inflatie ontstaan

Er zijn veel economisten met uiteenlopende meningen over het ontstaan van inflatie.
We kunnen dus zeggen dat er geen consensus is tussen economen.

Volgens de Keynesiaanse strekking wordt inflatie veroorzaakt door de wetten van vraag en aanbod. Als de vraag stijgt maar het aanbod stijgt niet mee dan zal de prijs stijgen. In deze visie heeft de hoeveelheid geld in omloop geen invloed op het inflatiepeil.

Volgens de Monetaristische visie heeft de geldhoeveelheid wel degelijk een invloed en kan men de inflatie sturen door middel van de hoeveelheid geld die in het systeem gepompt wordt.

Welke soorten prijsinflatie zijn er

Men kan prijsinflatie in 2 types opsplitsen: Bestedingsinflatie en Kosteninflatie.

Bestedingsinflatie

Bij bestedingsinflatie is de vraag groter dan het aanbod. De productiecapaciteit zit op het maximum en dus is het resultaat dat de prijs zullen stijgen omdat het aanbod niet kan stijgen. Producenten willen hun winst maximaliseren en aangezien ze niet meer kunnen produceren maar wel meer geld voor hun producten kunnen vragen zal de prijs stijgen. We spreken in dit geval van overbesteding.

Kosteninflatie

Men spreekt van kosteninflatie wanneer hogere productiekosten leiden tot hogere verkoopprijzen. Wanneer bedrijven de gestegen kosten doorrekenen aan consumenten krijgen we deze vorm van prijsinflatie. Dit kan door grondstoffen die duurder geworden zijn, gestegen loonkosten of zelfs belastingverhogingen die ondernemingen doorrekenen aan hun klanten. Denk maar de BTW verhoging van 6% naar 21% op jouw elektriciteitsfactuur wat energiebedrijven aan de klant doorrekenen vanaf januari 2016.

Handhaven van een normale inflatie

Een normale of lage inflatie ligt doorgaans tussen de 2 à 3% op jaarbasis. De Europese Centrale Bank (ECB) probeert een lage inflatie te handhaven. Dit is hun hoofddoel zodanig dat er zo min mogelijk verlies aan koopkracht is bij de mensen. De ECB beheert ook het uitgeven van vers geld waardoor ze een grote invloed kan hebben op de inflatie.

Wat heeft inflatie als gevolg

Inflatie heeft enkele gevolgen voor ons en onze maatschappij.

Enerzijds wordt gemiddeld gezien alles duurder. Hierdoor daalt onze koopkracht aangezien we met hetzelfde geld minder kunnen kopen. Langs de andere kant hebben we in België een uniek systeem waarbij ons loon gekoppeld is aan de inflatie. Dit heet de spilindex en dit zorgt ervoor dat onze lonen meestijgen met de inflatie waardoor we nog steeds evenveel kunnen besteden als hiervoor. Een uitzondering hierop vond plaats in 2014 als federale besparingsmaatregel. Dit heet de zogenaamde indexsprong en kreeg veel protest. Voor mensen die geen opslag kregen van hun werknemer betekent dit een verlies aan koopkracht. Zolang de lonen evenveel stijgen als de inflatie blijft alles hetzelfde.

Een ander gevolg van inflatie is dat sparen in feite niks opbrengt. Nu de rentevoet op klassieke spaarboekjes zo laag staat krijg je zo weinig rendement voor je geld dat zelfs bij normale inflatie je aan koopkracht verliest met je gespaard kapitaal en bijkomend klein rendement. Met andere woorden is het inflatiepercentage hoger dan de rentevoet op je spaargeld dan heb je koopkracht verloren. Als jouw rentevoet hoger is dan de inflatie dan heb je aan koopkracht gewonnen met jouw spaargeld.

Inflatie samengevat

inflatie koopkrachtInflatie is een economische term die volgens de meest gebruikte definitie niets anders betekent dan de gemiddelde prijs van goederen en diensten die stijgt. Dit wordt weerspiegelt in de consumentenprijsindex (CPI). De manier om het inflatiepeil te berekenen verschilt doordat niet alle landen in de wereld dezelfde korf van goederen en diensten als basis neemt. Binnen de EU is er wel een standaard. Als de inflatie stijgt en jouw inkomsten stijgen niet mee dan verminderd jouw koopkracht. Gelukkig bestaat er in België de spilindex waardoor de lonen jaarlijks meegroeien met de inflatiegraad. Zo behouden we onze koopkracht en hoeven we ons geen zorgen te maken om de inflatie. In 2014 is dit niet gebeurd en was er een indexsprong. Europa dringt al een tijdje aan bij België om dit systeem af te schaffen maar voorlopig blijft het in voege.

Related Posts

About The Author

Add Comment

Medewerkers Santander en BNP Paribas verdacht van witwassen
Minder iPhones verkocht, maar meer winst
Kapaza stopt activiteiten
Filmbeleggers hebben dubbel pech
bullet lening
Bulletkrediet: Een Bullet Lening Uitgelegd
TAK 21 verzekering
TAK 21 Spaarverzekering
pamperrekening
Sparen Voor Kind: Pamperrekening, Kinderspaarrekening & Jongerenrekening
spaartips
21 Super Spaartips: Waarom, Hoe & Hoeveel Sparen
langetermijnsparen
Langetermijnsparen
flipo
Inkoop Eigen Aandelen: Wat, Hoe & Waarom
flipo
​Asset-backed securities (ABS)
flipo
FLIPO of Free Lunch with IPO
flipo
IPO [Beursgang, Beursintroductie of Primaire Emissie]

Wil je meer geld in je leven?

Schrijf je dan NU in op onze nieuwsbrief en krijg onze gratis tips!